Hierarchia wartości w życiu – co to jest?

Hierarchia wartości w życiu to lista Twoich wartości, uporządkowana od najważniejszej do najmniej ważnej. Możesz sobie teraz pomyśleć – łatwo mówić, ale jak to zrobić?
Przyznam szczerze, że ustawienie swoich wartości w hierarchii wcale nie jest takie proste. Głównie dlatego, że rzadko zastanawiamy się nad tym jakie są nasze wartości. Jeszcze rzadziej – wypisujemy je sobie. Tym trudniej jest nam ustawić swoje wartości w hierarchii – bo jak mamy to zrobić, jeśli nie znamy swoich wartości?

W tym odcinku podcastu “Żyj prawdziwie, żyj odważnie” skupiamy się z Kasią właśnie na hierarchii wartości. To kolejny odcinek z serii sesji coachingowych. Jeśli chcesz posłuchać pozostałych – znajdziesz je poniżej.

W odcinku #15 – “Hierarchia wartości w życiu”:

1. Dowiesz się, jak stworzyć swoją hierarchię wartości.
2. Usłyszysz, jak można dodefiniować swoją wartość.
3. Dowiesz się co to jest konflikt wartości i jak możesz go wykorzystać do swoich celów.
4. Poznasz sposób na podejmowanie decyzji w życiu, w oparciu o Twoją hierarchię wartości.

Linki:

Posłuchaj innych podcastów z Kasią:

Hierarchia wartości w życiu – jak ją stworzyć?

Dobrze, w takim razie co musisz zrobić, żeby ustalić jaka jest Twoja hierarchia wartości w życiu? Przede wszystkim:

  • musisz znać swoje wartości. Jeśli masz z tym problem – zachęcam Cię do posłuchania 13 odcinka mojego podcastu. Rozmawiałam w nim z Anną na temat jej wartości i pomagałam jej ustalić, jakie są jej wartości, bazując na jej marzeniach i pięciu pytaniach „dlaczego”
  • musisz mieć dodefiniowaną swoją wartość. Samo ogólnikowe stwierdzenie nie wystarczy. Piszę o tym w dalszej części tego artykułu
  • postaraj się ustawić swoje wartości w hierarchii. Dobrym pomysłem na przyznawanie takiego rankingu Twoim wartościom jest wyobrażenie sobie, że musisz daną wartość oddać. Im trudniej jest Ci oddać konkretną wartość – tym wyżej uplasujesz ją w hierarchii. Możesz też spróbować ustawić swoje wartości w hierarchii, opierając się na konflikcie wartości

Na czym polega dodefiniowanie wartości?

Samo określenie wartości ogólnikowym słowem nie jest specjalnie przydatne. Weźmy na przykład wartość „rodzina”. Każdy z nas rozumie taką wartość inaczej.

Dla jednej osoby oznacza to spędzanie każdego popołudnia i weekendu ze swoją rodziną. Dla drugiej – robienie wszystkiego, by życie jej rodziny było spokojne i komfortowe. Obie osoby mają tę wartość uplasowaną bardzo wysoko, ale rozumieją ją zupełnie inaczej.

Gdyby zapytać te dwie osoby, czy chcą wziąć udział w projekcie zawodowym, dzięki któremu będą realizowały swoje pozostałe wartości, ale będą musiały na długo wyjeżdżać – pierwsza się nie zgodzi, a druga tak. Co więcej – jedna nie będzie rozumiała podejścia drugiej, bo przecież obie stawiają rodzinę na pierwszym miejscu. Ale ich rozumienie wartości „rodzina” jest całkowicie różne.

Co to jest konflikt wartości?

Jeśli masz do podjęcia decyzję, od której zależy to czy będziesz realizować jedną ze swoich wartości, podczas gdy druga ucierpi – i obie są dla Ciebie bardzo ważne – pojawi się konflikt wartości. Zaczynasz się bić z myślami – jaką decyzję podjąć? Czy wolę taką sytuację czy taką?

Konflikt wartości jest bardzo dobrym sposobem na dodefiniowanie swoich wartości i ustawienie ich w hierarchii.

Jeśli nie potrafisz ustawić dwóch wartości w hierarchii, wyobraź sobie sytuację konfliktową, w której obie się ścierają. A potem podejmij decyzję. Gdy już to zrobisz – będziesz wiedzieć, która z nich jest dla Ciebie ważniejsza.

A jeśli Twoje wartości są zbyt ogólnikowe – spróbuj je dodefiniować dokładnie w ten sam sposób.

Co robić, jak masz mało wartości na swojej liście?

Przed chwilą napisałam Ci, że dobrym pomysłem na przyznawanie rankingu swoim wartościom jest wyobrażenie sobie, że musisz taką wartość oddać. Jednak co jeśli Twoja lista wartości jest bardzo krótka i nie bardzo chcesz oddać którąś z nich? W końcu jest różnica czy masz na liście siedem wartości, czy dwadzieścia. Przy dwudziestu – na pewno potrafisz sobie wyobrazić, że jakąś wartość oddajesz. W końcu ciężko byłoby podejmować decyzje w oparciu o dwadzieścia ważnych wartości!.

Jednak przy siedmiu to faktycznie może być problem. W takim przypadku dobrze jest posiłkować się wagami, zamiast ustawiać wartości w hierarchii. Wypisz sobie przy swoich wartościach numerki od 1 do 10 – na ile dana wartość jest dla Ciebie ważna. Dzięki temu w pewien sposób zróżnicujesz listę swoich wartości i uzyskasz ich hierarchię.

Jak podejmować decyzje w oparciu o hierarchię wartości?

W pierwszej kolejności – oceń swoją obecną pracę pod kątem tego, na ile możesz w niej realizować swoje wartości. Jak to zrobić? Przy każdej swojej wartości oceń w skali od 1 do 10, na ile obecna praca pozwala Ci ją realizować. Dzięki temu będziesz mieć jasny pogląd na to, co Ci w obecnej pracy przeszkadza. Być może wcale nie musisz zmieniać pracy? Może wystarczy odrobinę zmienić jakiś czynnik, dzięki czemu zaczniesz lepiej realizować te wartości, które oceniasz nisko?

Jeśli uznasz, że jednak nie masz szans na realizowanie się w obecnej pracy – każdą propozycję oceń w ten sam sposób. Dzięki temu zobaczysz czarno na białym dynamikę między wartościami i lepiej ocenisz, z czego musisz zrezygnować, a co zyskasz. To pomoże Ci podejmować decyzje w zgodzie ze sobą i z własnymi wartościami.

 

Proszę – pamiętaj też, że hierarchia Twoich wartości nie jest dana raz na zawsze i może się zmieniać. Raz na jakiś czas spróbuj usiąść i ją przeanalizować – zwłaszcza wtedy, gdy w Twoim życiu dokonały się jakieś zmiany. To pomoże Ci żyć prawdziwie i odważnie, czego gorąco Ci życzę.